Hoe ontstaat een psychose, en hoe ontstaat een waan?

read about the brain

Vorige week vrijdag was ik op een feestje in Utrecht. Hier kwam het voor het eerst in mijn leven voor dat ik onder mensen was die ik niet kende en waar openlijk gepraat werd over mijn psychose. Die avond heb ik veel geleerd, en die kennis en discussie wil ik met jullie delen.

Er was een man die al jaren in de psychiatrische zorg werkte. Hij kon haarfijn uitleggen hoe een psychose eigenlijk werkt.  Het meest interessante vond ik nog hoe het diafragma in het brein werkt.

Diafragma in je brein

De man legde uit dat in ons brein een diafragma zit. Dit diafragma bestempelt bepaalde prikkels die als belangrijk ervaren worden. Hoe belangrijk iets bestempeld wordt, is sterk beïnvloed door het dopamine niveau in onze hersenen. Simpel gezegd: Dopamine maakt ons blij en we willen dingen doen waar we blij van worden.

Het diafragma in ons brein werkt als een feedbackmechanisme. Wanneer we, volgens ons lichaam, iets goeds doen krijgen we daar dopamine van zodat we dat vaker gaan doen. Dit is natuurlijk een heel natuurlijk process.

Voorbeelden:

  • Van chocola krijgen we dopamine, dus willen wij later weer chocola kopen.
  • Iemand geeft je een compliment over je kookkunsten, dat ervaar jij als positief, en vervolgens kook jij graag nog een keer.

Te veel bestempelen als belangrijk

Maar nu net in dat diafragma kan het ook mis gaan. Want, wanneer er te veel dopamine in je hersenen komt raakt het diafragma van slag. Het gaat dan heel veel dingen als belangrijk bestempelen. Ook dingen die eerder als totaal onbelangrijk werden gezien, zoals een voorbijrijdende auto.

Iemand die psychotisch is heeft te veel dopamine in de hersenen*. Het diafragma in de hersenen bestempeld dan te veel dingen als belangrijk.
Dat is ook hoe ik mijn psychose ervaren heb. Alles werd super belangrijk en intens. Elk gesprek, elke gebeurtenis, elke plek.

*Hoe er te veel dopamine in het systeem kan komen omschrijf ik hier

Zo gaat het mis

Door een te hoog dopamine gehalte bestempelt het diafragma in het brein extra dingen als belangrijk. Het brein gaat bedenken waarom al die extra dingen zo belangrijk zijn. Dat is waar het mis gaat.
Het geen dat als belangrijk wordt ervaren is helemaal niet belangrijk. Het wordt toch zo bestempelt door het diafragma, waardoor de rest van het brein een verklaring zoekt. Dit komt er dan uiteindelijk uit als een fantasie.

Een voorbeeld: een rode auto rijd langs. Deze wordt bestempeld als belangrijk. Het brein gaat zich afvragen waarom het belangrijk is. Is die rode auto belangrijk omdat daar een geheime agent in zit? Die auto is voor je gevoel (erg) belangrijk dus voelt dat als een hele realistische mogelijkheid.

Werkt het daadwerkelijk zo?

In mijn ervaring klopt het bovenstaande verhaal. Dat blijkt ook wel uit ervaringen die ik ook in mijn boek heb beschreven.

Zo staat er in hoofdstuk 12 van het boek (zie link) hoe ik ineens heel veel detail in een fontein zag. In hoofdstuk 13 ga ik mij bedenken waarom die fontein eigenlijk zo belangrijk is. Door al dat nadenken trek ik vervolgens onrealistische conclusies.

Als ik dan hoor over het diafragma in het brein denk ik: ‘ja dat klopt, veel meer ervaringen leken ook belangrijk.’ Het leek allemaal zo belangrijk dat ik er maar een boek over ben gaan schrijven en pas daarna begonnen de kwartjes op hun plek te vallen.

Wat vind jij ervan?

Wat denk jij hierover? Als je een psychose hebt gehad, ben ik heel benieuwd of jij ook denkt dat dit klopt. Hier ga ik graag in discussie over!

Eén reactie op “Hoe ontstaat een psychose, en hoe ontstaat een waan?

  1. Een psychose ervaar/krijg je wanneer lichaam en Geest uit balans zijn. Met Geest bedoel ik ‘spirit’, dus niet het verstand. Doordat de balans verstoord is tussen lichaam en Geest, wordt het denken minder bekritiseerd. De teugels gaan ervan af en het werkpaard (lees brein) slaat op hol. Stel jezelf de vraag: was ik een slaaf van stofjes (dopamine bv.) of is mijn brein ongedisciplineerd bezig geweest? Boeddha mediteerde niet voor niets… He needed to master his mind – om verlichting te kunnen bereiken.

    Ben zelf ex-bipolair en medicijnvrij sinds 11-2006.

    Liked by 1 persoon

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.